Helmond: minder laaggeletterde inwoners, betere basisvaardigheden

Nederlands kunnen lezen, schrijven, spreken, rekenen en digitaal vaardig zijn. Allemaal ontzettend belangrijk om goed mee te kunnen doen in onze samenleving. Veel mensen in Helmond hebben moeite met deze vaardigheden. Het gaat om bijna 17%, dat zijn 12.700 inwoners. Ook degenen die gewoon Nederlands onderwijs hebben gevolgd. Die situatie wil de gemeente Helmond, samen met zoveel mogelijk partners, graag veranderen. Dat gebeurt door meer de wijken in te gaan en contacten te leggen met werkgevers.

In sommige wijken van Helmond leven inwoners gemiddeld zeven jaar korter. Een ongewenste en onacceptabele situatie. Vandaar dat er op allerlei manieren wordt ingezet om de gezondheid van inwoners te verbeteren. Gezondheid is een breed begrip. Naast lichamelijke gezondheid gaat het bijvoorbeeld ook om je mentaal goed voelen, zingeving, kwaliteit van leven en meedoen in de maatschappij. Dat raakt ook laaggeletterdheid en digitale basisvaardigheden. Uit onderzoek blijkt dat scholing in basisvaardigheden niet alleen taalvaardiger maakt, maar ook gelukkiger, zelfredzamer, sociaal actiever en gezonder. De aanpak van laaggeletterdheid draagt dus bij aan de verbetering van de gezondheid van onze inwoners. Bovendien wordt de samenleving steeds digitaler. Internetbankieren, een afspraak maken in het ziekenhuis of belastingzaken: alles gaat online. Voor veel mensen werkt dat prima, maar niet voor iedereen. Corona heeft dit probleem nog meer blootgelegd. Veel inwoners die de mogelijkheden van internet het meest nodig hebben zijn digitaal minder vaardig.

Lastig

Helmond is de afgelopen jaren al bezig geweest met een aanpak. De focus lag op bewustwording, bereiken van verschillende groepen, uitbreiding van het taalaanbod en het trainen van vrijwilligers. Wethouder Cathalijne Dortmans (Jeugd, Onderwijs en Gezondheid): ‘’Een stevige basis is daarmee gelegd, maar ondanks de inspanningen bereiken we nog niet zo veel mensen. Wel de inwoners met Nederlands al tweede taal (NT2), maar niet de inwoners met Nederlands als eerste taal (NT1). Dat komt mede doordat dit onderwerp vaak nog lastig bespreekbaar is. Daarom is het tijd voor een integrale aanpak, want om dit thema aan te pakken hebben we iedereen nodig: het onderwijs, maatschappelijke organisaties, maar bijvoorbeeld ook werkgevers. Alleen samen kunnen we inwoners vinden, motiveren en nieuwe basisvaardigheden leren.’’

Stadsplan

De afgelopen tijd is dus met de stad gewerkt aan een Stadsplan basisvaardigheden. Het plan beschrijft de Helmondse aanpak om iedereen een stap te laten zetten en de beste kansen te bieden. Naast het ROC, de LEVgroep, de bibliotheek, gemeente Helmond en stichting Lezen en Schrijven zijn zoveel mogelijk organisaties betrokken. Het is een gezamenlijke verantwoordelijkheid om hiermee aan de slag te gaan. Wethouder Dortmans: ‘’Met dit stadsplan geven we de aanpak van laaggeletterdheid in Helmond een boost. Het afgelopen jaar is met een heleboel betrokkenen gekeken hoe we laaggeletterdheid gaan aanpakken. Daar is dit plan uit voortgekomen. De focus ligt vooral op preventie en het beter bereiken van inwoners met Nederlands als moedertaal. Die groep bestaat uit ongeveer 8.300 inwoners. We proberen ze te bereiken via vindplaatsen, door de wijken in te gaan maar ook via werkgevers.’’ Van de 12.700 laaggeletterde inwoners heeft 60% een betaalde baan. Investeren in basisvaardigheden op de werkvloer heeft verschillende voordelen. Zo worden er bijvoorbeeld minder fouten gemaakt. Daarnaast gaan werkstress en ziekteverzuim omlaag. Profijt voor zowel het bedrijf als de werknemers dus.