Gemeente presenteert Voorjaarsnota 2025: ‘Helmonder centraal in sociale koers’

Het zo gevreesde ravijnjaar waar veel gemeenten over repten, is met twee jaar ‘uitgesteld’. Dit geeft gemeente Helmond iets meer ademruimte om op toekomstige uitdagingen in te spelen. Uitstel is geen afstel en daarom is de gemeente alsnog bezig met een aantal bezuinigingsrondes. Wat onveranderd blijft, is de focus op vergroening en kunst en cultuur. Wethouder Martijn de Kort van Financiën geeft uitleg wat er op stapel staat: “Onze eigen organisatie hebben we ook tegen het licht gehouden.”

De Voorjaarsnota is niet sluitend, stelt De Kort: “Dat kan en hoeft ook niet omdat we nog niet over alle informatie beschikken. Zo kennen we de meicirculaire van het Rijk nog niet. Het uitgangspunt is dat de begroting straks wel sluitend zal zijn. Wij zien voldoende perspectief om dat te kunnen realiseren. Om te zorgen dat we in 2026 en de jaren daarna financieel gezond blijven, zijn scherpe keuzes wel noodzakelijk.”

Zoals de gemeente er nu tegenaan kijkt, moet er in 2026 zo’n 13,5 miljoeneuro structureel bezuinigd worden: “Dat bedrag loopt op tot circa 18,5 miljoen euro in 2029. De Voorjaarsnota van het Rijk die in april verschenen is, lijkt in ieder geval voor de jaren 2026 en 2027 wat verlichting te geven. Wat dit echt voor gemeenten betekent, wordt op z’n vroegst pas duidelijk bij de meicirculaire. Op een totale begroting van ongeveer 450 miljoen euro lijkt dat wel mee te vallen.”

Duidelijke richting
Voor deze Voorjaarsnota heeft de gemeente volgens De Kort voor een meer duidelijke richting gekozen: “Het ravijnjaar – dat in eerste instantie volgend jaar zou plaatsvinden – is met twee jaar uitgesteld. Er is tijd gekocht. Als het meezit kan er in die extra tijd door het Rijk een oplossing gevonden worden om de grote uitgaven waar gemeenten voor staan op te lossen.”

Gemeente Helmond gaat volgens de wethouder niet op een mogelijke oplossing wachten: “Uitstel is geen afstel en het kan zomaar zijn dat het uitstellen van dat ravijnjaar voor een verdieping van de problemen zorgt. Mocht dat zo zijn, moeten we daarop voorbereid zijn.”

Lastenverzwaring
Het doel van de nota is om de lastenverzwaring voor de Helmonder de komende jaren “beperkt te houden.” Dat onder meer de onroerendzaakbelasting, waterschapslasten, afvalkosten stijgen, is een feit. Daar kan de gemeente niet onderuit stelt De Kort: “De lasten zullen hoger worden, maar we willen ervoor zorgen dat deze draagbaar blijven. Dat houdt in dat we gaan kijken of we op sommige zaken kunnen bezuinigen.”

Binnen de gemeente wordt ook bezuinigd. “Onze eigen organisatie hebben we ook tegen het licht gehouden en daarom is besloten om in het aantal uren van externe partijen te snijden. Het gaat hier om ongeveer tien procent van onze uitgaven, wat voor een gemeente niet erg veel is. Deze beslissing is lastig om te maken, maar wel noodzakelijk.”

Flinke taak
Die bezuinigingen realiseren, viel nog niet mee. “Onze begroting sluitend krijgen, is een flinke taak. We willen op een kleine plus uitkomen en inspelen op het verlate ravijnjaar. Dat houdt in dat we moeten bezuinigen. Daar beginnen we nu vast mee, zodat we de lasten kunnen spreiden”, zegt hij.

Er is volgens De kort in de Voorjaarsnota voor een sociale koers gekozen: “De mens staat centraal in onze nota. We kiezen ervoor om in te zetten op vergroening. Onderzoeken wijzen uit dat dit een goed effect heeft op de leefbaarheid. Bomen zijn goed voor mensen en verbeteren de kwaliteit van leven. Ook blijft cultuur een thema waarin we blijven investeren. Er is meer in het leven dan je baan. Daarom vinden we belangrijk dat Helmonders kunnen ontspannen. Kunst is goed voor je mentale gezondheid.”

Cultuurvisie
Ondanks de bezuinigingen die eraan komen, blijft de gemeente dus investeren in kunst en cultuur. “Het doel is om een kwaliteitssprong te maken. Dat hopen we te realiseren door vaker de samenwerking op te zoeken. Zo kunnen organisatoren van culturele evenementen kijken hoe ze samen kunnen optrekken om daardoor de kosten te drukken. Deze doelen zijn in onze Cultuurvisie vastgelegd.”

De nadruk ligt nu op de Helmondse wijken waar de kloof tussen burger en overheid het grootst is: “We streven ernaar om die kloof te verkleinen. Dat is niet eenvoudig en een traject van een lange adem. Door meer groen te plaatsen, los je niet direct problemen op. Op de lange termijn heeft dit wel effect op de gezondheid van de wijkbewoners.”

Duidelijke keuzes
Een andere keuze die gemaakt wordt, is om prioritering te geven aan bepaalde woningbouwprojecten: “Dat betekent dat kleinere projecten bijvoorbeeld in de ijskast gezet worden, zodat we voorrang kunnen geven aan grotere opdrachten. We kunnen niet alles tegelijk doen en moeten afwegingen maken. Projecten met een groter bereik, helpen meer mensen en zijn daarom nu erven belangrijker. Onze keuze moeten duidelijk zijn.”

Het is volgens de wethouder zaak om op het gebied van het woningaanbod naar het totaalplaatje te kijken van de hele stad: “Je moet een mooie mix hebben. Iemand die in een sociale huurwoning leeft bij de Leonardusbuurt, moet je niet in een woning in Nieuw-Brandevoort plaatsen. Er moet voor elke Helmonder een woonruimte zijn die bij hem of haar past. Daar spelen we op in met de woningbouwprojecten, want de Helmonder moet zijn eigen stad wel blijven herkennen.”

Sociale Teams Helmond
Op het gebied van welzijn, is samenwerking ook een middel om te besparen, stelt De Kort: “Het sociaal domein staat onder druk. In rap tempo wordt de zorg vrijwel onbetaalbaar. De oplopende kosten van WMO en Jeugdzorg zijn een paar redenen waarom dat ravijnjaar er komt. Om ervoor te zorgen dat er sneller geanticipeerd wordt op mensen die zorg nodig hebben, hebben we Sociale Teams Helmond ingeschakeld.”

Sociale Teams Helmond neemt een preventieve houding in en grijpt zo snel mogelijk in als escalatie dreigt. “Zo proberen we erger te voorkomen. Dat vraagt om een forse investering in deze organisatie – twee miljoen euro – omdat dit ook veel vraagt van die organisatie. Als we mensen sneller kunnen helpen, verminderen we probleemgedrag”, verduidelijkt de wethouder.

Hernieuwd bewustzijn
Een ander thema dat wordt aangestipt in de Voorjaarsnota is het creëren van ‘hernieuwd bewustzijn’. De wethouder hoopt dat de Helmonder trotser wordt op zijn stad: “We stellen ons vaak te bescheiden op en dat is niet nodig. Helmond maakt onderdeel uit van de Brainportregio en daar mogen we blij mee zijn.”

Je kunt de Voorjaarsnota 2025 hier lezen. 

Foto: Gemeente Helmond