Van tekenen tot Vork-Art; De stille wereld van Ad Jansen

De nieuwste tentoonstelling van Wijkhuis De Fonkel, Van tekenen tot Vork-Art; De stille wereld van Ad Jansen, werd afgelopen donderdag geopend. Kunstenaar Ad Jansen is voor velen nog een onbekende naam, ondanks het feit dat hij inmiddels zo’n vijfhonderd  “Vork-creaties” heeft weggegeven. Niet alleen in Helmond, maar ook ver daarbuiten – verspreid over verschillende Europese landen én zelfs in Oeganda en Zuid‑Afrika. Hij deelt liever zijn kunst dan dat hij het verkoopt.

Ad werd 75 jaar geleden geboren in Helmond. Hij heeft zijn jeugd doorgebracht in Zuid-Afrika, kwam op 13-jarige leeftijd terug naar Helmond en volgde daar de ambachtsschool, waar hij uitblonk in technisch tekenen. Veel zin om zich meer in tekenen te verdiepen had hij niet. Pas toen hij met pensioen ging, begon hij willekeurig maar wat te krabbelen.

“Ja, dat was het echt, krabbelen. Toen ontdekte ik dat ik me daarin kon verliezen. Je raakt het tijdsbesef kwijt. Uren kan ik bezig zijn met het maken van één tekening”, vertelt Ad Jansen. “Ik ben mijn creatieve leven eigenlijk pas na mijn pensioen begonnen. Tekenen, schilderen, keramieken. En mijn laatste hobby; creaties maken van vorken, insecten bijvoorbeeld. Op dat laatste kreeg ik ook heel veel positieve reacties. Toen ben ik begonnen ze weg te geven. Dat motiveerde mij ook om daarmee door te gaan. Het is iets kleins, maar met een grote betekenis. Mensen sturen mij vaak een foto waar het vorkje een plaats heeft gekregen.”

Zijn tekenwerk bestaat uit organisch Zentangle-achtige lijnen en structuren. Relatief klein van formaat, maar rijk aan details en opgebouwd uit complexe structuren. Van potlood stapte hij langzaam over op werken met de fineliner. “De uitdaging daarvan is dat je niets kunt uitgummen. Als een lijn toch een andere kant opgaat dan jij zelf wilde, dan moet je daarmee verder werken. Je moet daar dan weer iets mee doen. Het leuke is dat je nooit weet wat het gaat worden. Ook grappig is het werken aan een tekening en deze gewoon eens om te draaien en zo te bekijken. Soms is ie dan zelfs mooier.”

Voor de tentoonstelling ging Ad een titel geven aan zijn werk. “Ik dacht dat ik eens op internet via AI (Artificial Intelligence) moest gaan zoeken om te weten wat voor kunst ik maak. Het mooie antwoord van AI was dat het nergens mee te vergelijken was. Ik heb toch wel iets unieks gecreëerd. Twee werken heb ik geen titel gegeven. Bij de tentoonstelling ligt een boekje waarin degenen die de expositie komen bekijken zelf een titel kunnen geven. Ben ook zeer benieuwd wat daar uitkomt.”

“Wat ik de mensen mee zou willen geven is toch wel; ga gewoon eens tekenen. Ontdek je fantasie. Ga gewoon eens zitten en volg je pen. Laat de pen regeren en denk niet te veel na. Laat het uit je handen vloeien en ben in het moment. Het is wel zo dat je eraan toe moet zijn om hieraan te beginnen. Die vrijheid kwam bij mij pas na mijn pensioen. Eerst zat ik vast in mijn werk en boeide het me niet. Mijn moeder was zeer creatief en schilderde zelf. Als ze iets liet zien dan zei ik wel of ik het mooi vond. Maar nu heb ik spijt dat ik niet enthousiaster reageerde op haar kunst. Want dat is het; kunst.”

Ad heeft het internet lange tijd gemeden om kopiëren te voorkomen, maar sinds kort deelt hij zijn kunst met de wereld en heeft hij een Instagram-account: @art.adjansen. Wijkhuis De Fonkel vind je aan de Prins Karelstraat 123 in Helmond. De expositie is vrij toegankelijk en te zien tot en met 22 april 2026. Voor openingstijden en meer informatie: www.defonkel.nl of bel 0492-597 444.

Foto’s: Hélène Ermens