“Sextortion kan echt iedereen overkomen”

Sociale media zorgt ervoor dat je snel contact legt met mensen, maar heeft ook een schaduwkant. Het voorlichtingsproject ‘Gevaarlijke Liefde’ van Humanitas gaat dieper in op de gevaren van sociale media. Het delen van intieme beelden kan bijvoorbeeld ontzettend gevaarlijk zijn als het bij de verkeerde personen terechtkomt. “Er zijn gevallen bekend van mensen die na het uitlekken van hun naaktfoto’s zelfmoord pleegden”, legt vrijwilligster Sarah Hoogers van Humanitas uit.

De komst van Facebook Messenger en Whatsapp heeft het delen van naaktfoto’s vereenvoudigd. Wanneer jongeren in een impulsieve bui besluiten om een blootfoto met hun nieuwe liefde of flirt te delen, kan dat vreselijke gevolgen hebben. Als iemand kwade bedoelingen heeft en die intieme foto’s zonder toestemming online zet, zet dat het leven van het slachtoffer op zijn kop. De impact is enorm en kan in het ergste geval zelfs tot suïcide leiden. Reden genoeg voor Humanitas om aandacht te besteden aan dit gevoelige onderwerpen.

In Gevaarlijke Liefde komen termen als ‘sexting’ en ‘sextortion’ uitgebreid aan bod. Sexting is de term voor het doorsturen van naaktbeelden. “Dit gebeurt op basis van vertrouwen, omdat iemand bijvoorbeeld verliefd is op de ontvanger. Als die ontvanger kwade bedoelingen heeft, kan hij of zij dreigen om die intieme beelden openbaar te maken”, legt Hoogers uit.

Zelfmoord
Sextortion is de benaming voor het ongewenst delen van naaktfoto’s en naaktbeelden. “Het is een afpersmethode. Iemand die je vertrouwt, dreigt privébeelden te openbaren en wil je daarmee chanteren”, verduidelijkt Hoogers. “Je kunt je vast voorstellen wat voor impact dat heeft op een slachtoffer. Het kan heel ver gaan. Er zijn gevallen bekend waarin het slachtoffer zelfs zelfmoord pleegde.”

Het is volgens Humanitas ontzettend nodig om jongeren op de gevaren van sexting te wijzen. “Door veel informatievideo’s te tonen, zien jongeren wat er kan gebeuren en hoe ze het misschien kunnen voorkomen. Uiteraard laten we ook zien waar slachtoffers terechtkunnen voor hulp”, zegt Hoogers,

Altijd online
De liefde doet rare dingen met je en dat betekent dat het eigenlijk iedereen kan gebeuren. “Het is echt niet zo’n ver-van-je-bedshow als veel mensen denken”, benadrukt ze. “Zo’n video blijft altijd online staan. Mensen voelen veel schaamte en dat kan resulteren in depressies, verslavingen en soms zelfmoordgedachtes. Het is een serieus onderwerp dat veel aandacht verdient.”

Het project is met succes al in andere steden uitgerold. Deelneemster Tania heeft er een hoop van opgestoken: “Wat ik heb geleerd is dat jongeren erg ver kunnen gaan en de schuld soms bij het slachtoffer leggen. ‘Hij of zij kan toch nee zeggen. Je hoeft die foto’s toch niet te sturen?’ Zo werkt het in de praktijk niet. Sextortion kan echt iedereen overkomen. Ga in elk geval hulp zoeken, want er altijd iemand die je kan helpen.”

Impact onbeschrijflijk
Een moeder van een slachtoffer van sextortion zet zich als vrijwilligster in om scholen op de gevaren van sexting en sextortion te wijzen: “Mijn dochter is slachtoffer van seksueel geweld en de pijn die dat met zich meebrengt, is onbeschrijflijk. Ook voor de rest van het gezin. Het oordeel van de maatschappij is namelijk snoeihard en er is een taboe rond sextortion. Het slachtoffer wordt helaas vaak als de aanstichter gezien. Dat motiveert mij om jongeren bewust te maken van de gevolgen van hun daden als het om sexting en sextortion gaat.”

Tania is erg onder de indruk van de voorlichting van Humanitas: “Wat me erg is bijgebleven, is dat je nooit moet toegeven aan chantage. Het blijft niet bij één keer, maar wordt alleen maar erger. Ik leerde dankzij ‘Gevaarlijke Liefde’ om mijn grenzen beter te bewaken. Daarnaast weet ik nu waar hulp te vinden is.”